Gian nan công tác cai nghiện

Thứ bảy 16/08/2014 10:00
Theo thống kê của Bộ Lao động - thương binh và xã hội, 6 tháng đầu năm 2014 đã có khoảng 10.000 người sau cai từ các trường, trại trở về cộng đồng nhưng đến nay các tỉnh, thành đều chưa có người nghiện mới được đưa vào cai nghiện bắt buộc.

Cai nghiện thay thế bằng methadone có mục tiêu rất lớn với 80.000 người được uống methadone vào năm 2015. Ảnh minh họa.
Tại Hội thảo ‘Đại biểu dân cử miền Bắc với chính sách pháp luật về HIV/AISD, ma túy, mại dâm” do Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội tổ chức mới đây, đánh giá về công tác cai nghiện ma túy theo Luật xử lý vi phạm hành chính và đề án đổi mới công tác cai nghiện ma túy ở Việt Nam đến năm 2020, ông Lê Đức Hiền, Phó Cục trưởng Cục phòng chống tệ nạn xã hội, Bộ LĐTBXH cho rằng hiện nay công việc này hết sức khó khăn mặc dù, Bộ LĐTBXH đã đưa được khoảng 4.000 người vào cai nghiện tại các cơ sở bắt buộc nhưng đó là theo quyết định cũ.Từ đầu năm 2014, công tác cai nghiện được thực hiện theo Luật xử lý vi phạm hành chính (có hiệu lực từ ngày 1/1/2014) với nhiều quy định mới, phức tạp nhưng chưa có các văn bản, biểu mẫu triển khai, hướng dẫn của các bộ, ngành liên quan như Bộ Y tế thiếu các văn bản hướng dẫn về xác định tình trạng nghiện, về tập huấn nghiệp vụ cho nhiều tỉnh thành phố, Bộ Tài chính chưa có Thông tư hướng dẫn các loại kinh phí thực hiện…Tuy nhiên, ông Lê Đức Hiền cũng thẳng thắn thừa nhận dù có đầy đủ văn bản hướng dẫn ban hành đi chăng nữa, thì việc thực hiện cũng đầy gian nan. Bởi lẽ, Nghị định 111 về giáo dục người nghiện tại xã, phường, thị trấn và Nghị định 221 về việc đưa người nghiện vào các cơ sở cai nghiện bắt buộc thông qua quyết định của tòa án theo Luật xử lý vi phạm hành chính có nhiều quy định phức tạp.Ví dụ như, từ 1/1/2014, những đối tượng được miễn giảm phải qua Tòa án nơi trung tâm cai nghiện trú đóng quyết định. Thực tế nảy sinh trường hợp như nhiều đối tượng mắc một số bệnh, ốm nặng muốn ra khỏi trung tâm nhưng vẫn phải chờ quyết định của Tòa Án. Bên cạnh đó, quá trình thủ tục lập hồ sơ cai nghiện bắt buộc hết sức phức tạp qua nhiều cơ quan từ Công An, sang Tư pháp, sang LĐTBXH, rồi đến Toà Án; tình trạng người nghiện bỏ trốn vì quy định trước khi giao cho cơ quan thẩm quyền xem xét, đưa hồ sơ cho người nghiện đọc trước 5 ngày…Cai nghiện bắt buộc theo Luật xử lý vi phạm hành chính hết sức khó khăn, trong khi đó cai nghiện tự nguyện tại gia đình, cộng đồng cũng không đẩy lên được. Cai nghiện thay thế bằng methadone có mục tiêu rất lớn với 80.000 người được uống methadone vào năm 2015, nhưng đến nay mới chỉ có khoảng 17.000 người được tham gia chương trình. Hơn nữa, nguồn thuốc vẫn chưa thể chủ động nên việc mở rộng lượng người sử dụng còn chưa khả thi…Góp ý về công tác cai nghiện ma túy, Đại tá Phạm Anh Tuyên, Phó Chánh Văn phòng thường trực phòng chống tội phạm và ma túy, Bộ Công An, cho biết, từ cuối năm 2013, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Kế hoạch rà soát, thống kê người nghiện ma túy trên toàn quốc. Qua báo cáo cho thấy, số người nghiện ở hầu hết các địa phương đều tăng lên. Đặc biệt, tỷ lệ người nghiện ma túy tổng hợp đang có chiều hướng gia tăng (chiếm khoảng 10% số người nghiện) gây ra nhiều diễn biến phức tạp. Bởi ma túy tổng hợp không những làm ức chế, phá hủy hệ thần kinh gây ảo giác khiến người sử dụng không làm chủ hành vi, làm thay đổi nhân cách nhanh chóng trong thời gian ngắn mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến tình hình an ninh, trật tự xã hội.Trong thời gian qua, đã có rất nhiều những vụ án xảy ra mà nguyên nhân bắt nguồn từ việc đối tượng phạm tội bị “ngáo đá” gây ra ảo giác, hoang tưởng làm gia tăng tội phạm liên quan đến việc sử dụng như giết người, cướp của, hiếp dâm…Hiện tại Bộ Y tế chưa có một phác đồ điều trị chính thức cho những người nghiện này.Vì thế, việc quản lý, điều trị chữa bệnh, cai nghiện cho nhóm đối tượng nghiện ma túy tổng hợp hiện vẫn đang là một vấn đề nan giải.
Đề án đổi mới công tác cai nghiện ma túy tại Việt Nam đến năm 2020 của Bộ Lao động - thương binh và xã hội được phê duyệt vào tháng 12/2013. Đề án đặt mục tiêu nâng tỉ lệ người nghiện được điều trị lên 70% vào năm 2015 và 90% vào năm 2020, trong đó giảm tỉ lệ điều trị bắt buộc tại các trung tâm xuống 20% vào năm 2015 và chỉ còn 6% vào năm 2020. Đề án đặt ra một mục tiêu quan trọng khác là nâng tỉ lệ người nghiện hòa nhập cộng đồng có việc làm lên 20% vào năm 2015 và 70% vào năm 2020.
Hoàng Anh
http://tiengchuong.vn/Ma-tuy/Gian-na...hien/11042.vgp